Οι επιπτώσεις στον κοινωνικό προϋπολογισμό από το Μεσοπρόθεσμο για το 2013-2016

Τι προβλέπει το μεσοπρόθεσμο για κύριες & επικουρικές συντάξεις, φαρμακευτικές δαπάνες, εφάπαξ, επιδόματα αδείας, εορτών και παροχές ασθενείας, καθώς και τα νοσοκομεία.

Όσο και αν ακουστεί παράλογο οι 66 σελίδες της αιτιολογικής έκθεσης για το ΜΠΔΣ 2013-2016 δεν είναι αρκετές για να αποτυπώσουν τί πρόκειται να συμβεί την επομένη της ψήφισης των νέων μέτρων στο πεδίο των κοινωνικών περικοπών. Προκειμένου κάποιος να μπορέσει να αποκρυπτογραφήσει τις σημαντικές αλλαγές που επιφέρει το μεσοπρόθεσμο στην ζωή μας, θα πρέπει να επικεντρωθεί στα δεδομένα και να απομονώσει τα επεξηγηματικά σχόλια, που από τεχνοκρατικής άποψης μπορούν να θεωρηθούν και παραπλανητικά σε κάποια σημεία.

Σκοπός του παρόντος άρθρου είναι να παρουσιάσουμε με εναλλακτικό τρόπο τις αλλαγές στο κοινωνικό προϋπολογισμό του μεσοπρόθεσμου, μιας και αφορά άμεσα τους τωρινούς και μελλοντικούς πολίτες αυτής της χώρας. Αφορμή είναι ο «έντεχνος» τρόπος παρουσίασης, που ουσιαστικά δεν εμφανίζει το σύνολο της «κοινωνικής ζημιάς» αλλά κυρίως η ελλιπέστατη τεκμηρίωση για το πως θα αντισταθμιστούν όλες αυτές οι περικοπές με έργα ανάπτυξης και αναδιάρθρωσης της χώρας.

Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση: «Ο κοινωνικός προϋπολογισμός περιλαμβάνει τρεις κατηγορίες φορέων:

  • τους Οργανισμούς Κοινωνικής Ασφάλισης (ΟΚΑ),
  • τους Οργανισμούς Κοινωνικής Προστασίας (ΟΑΕΔ, ΟΕΕ, ΟΕΚ),
  • τα νοσοκομεία.

Οι τρεις αυτές κατηγορίες φορέων αποτελούν τον υποτομέα των ταμείων κοινωνικής ασφάλισης της Γενικής Κυβέρνησης, ο οποίος αποτελεί το μεγαλύτερο τμήμα της Γενικής Κυβέρνησης»

Ο πίνακας 3.24 στην σελίδα 61 της έκθεσης παρουσιάζει την κατάσταση πριν και μετά τις παρεμβάσεις και είναι ιδιαίτερα αποκαλυπτικός, αρκεί να διαβάσετε “ανάμεσα στις γραμμές”. Η λογική της παρουσίασης είναι απλή (ΕΣΟΔΑ – ΕΞΟΔΑ προ μέτρων σε σχέση με το τι θα γίνει μετά τα μέτρα) αλλά είναι τόσα πολλά τα νούμερα που ακόμα και κάποιος που έχει καθαρό μυαλό και ασχολείται με αριθμούς δεν είναι εύκολο να εξάγει συμπεράσματα. Ας τα πάρουμε λοιπόν με τη σειρά:

1. ΦΟΡΕΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ

Α. ΙΚΑ, ΟΓΑ κλπ.

 ΕΣΟΔΑ: Ακόμα και με τα νέα μέτρα προβλέπεται ότι τα έσοδα θα μειώνονται κάθε χρόνο, πέρα από το 2016 (που κατά σύμπτωση είναι το μόνο στο οποίο αναφέρεται ο συντάκτης της αιτιολογικής έκθεσης στη μέση της σελ.62), λόγω της μείωσης της επιχορήγησης από τον τακτικό προϋπολογισμό, παρόλο που αυξάνονται παράλληλα οι ασφαλιστικές εισφορές. Πιο συγκεκριμένα, προβλέπονται επιπλέον έσοδα από ασφαλιστικές εισφορές για το διάστημα 2013-2016 της τάξεως των €2,35δις., ενώ μειώνονται οι επιχορηγήσεις από τον τακτικό προϋπολογισμό κατά €3,35δις.

Συνολικά, για την συγκεκριμένη κατηγορία φορέων τα μέτρα του ΜΠΔΣ για το διάστημα 2013-2016 θα επιφέρουν μια σωρευτική μείωση στα έσοδα, της τάξεως των €474εκατ., σε σχέση με το βασικό σενάριο (δηλαδή να παραμείνουμε ως έχουμε).

 ΔΑΠΑΝΕΣ: Στο κομμάτι των δαπανών τα μέτρα είναι αρκετά δραστικά, ειδικά όσον αφορά τις συντάξεις (κύριες και επικουρικές), τη φαρμακευτική δαπάνη, τις προνοιακές παροχές και τις λοιπές παροχές ασθένειας. Στο παρακάτω πίνακα παρουσιάζονται τα ποσά που προβλέπει να εξοικονομήσει η κυβέρνηση με την ψήφιση του ΜΠΔΣ ανά έτος και ανά επιμέρους κατηγορία δαπάνης, σε σχέση με το βασικό σενάριο.

mesoprothesmo-oi perikopes ston koinwniko proypologismo1

mesoprothesmo-ta ofeli toy kratous apo tis perikopes stis kiries kai epikourikes sintakseis

(η λέξη “εξοικονόμηση” μπορεί να χαρακτηριστεί και ως προκλητική αλλά οι συντάκτες της έκθεσης όπως και αυτοί που επιβάλλουν τέτοιες περικοπές κάπως έτσι το βλέπουν, χωρίς να έχουν ιδιαίτερη κοινωνική ευαισθησία.)

mesoprothesmo-ta ofeli toy kratous apo tis perikopes stis pronoiakes paroxes

Πηγή: Αιτιολογική Έκθεση Υπουργείου Οικονομικών για το ΜΠΔΣ – Οκτώβριος 2012

 

 

 

 

 

 

 

 

Είναι εμφανές οτι τα νέα μέτρα, θα επιφέρουν σημαντικές σωρευτικες μειώσεις στις συντάξεις των οργανισμών κοινωνικής ασφάλισης, στις παροχές πρόνοιας (επίδομα αδείας και εορτών, εφάπαξ, ΕΚΑΣ) και στις φαρμακευτικές δαπάνες. Το δυσάρεστο είναι οτι οι αναφορές σε αντισταθμιστικά μέτρα ανάπτυξης της οικονομίας είναι γενικόλογες, με εξαίρεση την αναφορά στο Ταμείο Αξιοποίησης  Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ)

Τελικά τι είναι το ΤΑΙΠΕΔ;

Το Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ) ιδρύθηκε την 1η Ιουλίου 2011 (N. 3986/2011), στο πλαίσιο της εφαρμογής του μεσοπρόθεσμου προγράμματος δημοσιονομικής στρατηγικής. Στο ΤΑΙΠΕΔ μεταφέρθηκαν τα περισσότερα από τα περιουσιακά στοιχεία που είχαν περιληφθεί στο Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα και θα μεταφερθούν όσα ακόμη περιουσιακά στοιχεία αποφασιστεί από την Ελληνική Δημοκρατία να αξιοποιηθούν ή να πουληθούν. Όποιο περιουσιακό στοιχείο μεταφερθεί στο Ταμείο, πωλείται, αξιοποιείται ή ρευστοποιείται. Δεν επιτρέπεται από τον Νόμο η επιστροφή των περιουσιακών στοιχείων στο Δημόσιο.

ΣΎΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΡ.2 ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 1 ΤΟΥ 3986/2011 « Το προϊόν αξιοποίησης χρησιμοποιείται αποκλειστικά για την αποπληρωμή του δημοσίου χρέους της Χώρας, σύμφωνα με όσα ορίζονται στην παράγραφο 17 του επόμενου άρθρου.»  ΓΙΑ ΝΑ ΔΟΥΜΕ ΤΙ ΛΕΕΙ Η ΠΑΡ.17 ΑΛΑ ΚΑΙ ΤΟ 18:

17. Έσοδα του Ταμείου (ΤΑΙΠΕΔ) είναι:

α) Το τίμημα από την αξιοποίηση των περιουσιακών στοιχείων που μεταβιβάζονται και περιέρχονται σε αυτό.

β) Οι τόκοι, τα μερίσματα και οι κάθε είδους αποδόσεις των παραπάνω περιουσιακών στοιχείων και των Χρηματικών διαθεσίμων του.

γ) Επιχορηγήσεις από το Δημόσιο, ανάλογα με το πρόγραμμα αξιοποίησης και τις ανάγκες του.

δ) Έσοδα από κάθε άλλη νόμιμη αιτία.

18. Τα έσοδα του Ταμείου (ΤΑΙΠΕΔ) διατίθενται για:

α) Την αποπληρωμή του δημόσιου χρέους.

β) Την αποπληρωμή τυχόν χρεών του.

γ) Την κάλυψη των λειτουργικών του εξόδων.

δ) Την πληρωμή των κάθε είδους δαπανών που απαιτούνται για την εκπλήρωση του σκοπού του.

Θα περιμέναμε σε μια αιτιολογική έκθεση, για ένα πλαίσιο αντικοινωνικών μέτρων που “στιγματίζουν” το μέλλον της χώρα μας, να δούμε μια στοιχειώδη ανάλυση του πως προβλέπεται να αντισταθμιστεί μια τόσο σκληρή πολιτική λιτότητας. Αντίθετως, υπάρχει σαφής προσπάθεια ´καλλωπισμού´ των δεδομένων και φυσικά κανένας λόγος για το τι θα γίνει αν παρεκκλίνει των προβλέψεων το Νεο πακέτο μέτρων.  (ή μήπως θεωρούμε βέβαιο ότι όλα τα νούμερα θα επιτευχθούν;;; είναι σαν το ανέκδοτο όπου κάποια σημαντικά στελέχη της προηγούμενης κυβέρνησης δήλωναν ότι το 2012 θα μπορούμε να δανειστούμε και πάλι από τις αγορές.)

Σύμφωνα με τους συντάκτες της έκθεσης, η εφαρμογή του ΜΠΔΣ θα έχει ως αποτέλεσμα στην συγκεκριμένη κατηγορία κοινωνικής ασφάλισης να υπάρξει πλεόνασμα από το 2013 και έπειτα, ενώ αν δεν ψηφιστούν τα μέτρα θα υπάρχει αυξανόμενο έλλειμμα.

proypologismos foreon koinonikis asfalisis-ika-oga

 

 

 

 

 

 

 

Β. ΟΑΕΔ, ΟΕΚ, ΟΕΕ

ΕΣΟΔΑ:Με τα νέα πρόσθετα μέτρα τα έσοδα αυξάνονται κάθε χρόνο για την επόμενη 4-ετια, καθαρά λόγω της αύξησης των ασφαλιστικών εισφορών (περίπου €100εκατ/έτος). Συνολικά, για την συγκεκριμένη κατηγορία φορέων (κοινωνικής προστασίας) τα μέτρα του ΜΠΔΣ για το διάστημα 2013-2016 θα επιφέρουν μια σωρευτική αύξηση στα έσοδα του δημοσίου, της τάξεως των €442εκατ., σε σχέση με το βασικό σενάριο.

ΔΑΠΑΝΕΣ:Όσον αφορά τις δαπάνες στην συγκεκριμένη κατηγορία, ακόμα και με τα νέα μέτρα του μεσοπρόθεσμου, θα έχουν μια αυξητική τάση – περί τα €76εκατ. / έτος. Σωρευτικά, για την περίοδο 2013-2016 τα νέα μέτρα θα επιφέρουν αύξηση των δαπανών κατά €302εκατ., λόγω της αντίστοιχης αύξησης στις προνοιακές παροχές.

Η εφαρμογή του ΜΠΔΣ, όσον αφορά την συγκεκριμένη κατηγορία κοινωνικής ασφάλισης, δεν θα βελτιώσει δραστικά τον προϋπολογισμό σε σχέση με την μη εφαρμογή τους, καθώς τα οφέλη από τη προβλεπόμενη αύξηση στα έσοδα αντισταθμίζονται από την αύξηση στα έξοδα. (ο συντάκτης της έκθεσης αποφεύγει να κάνει κάποια αναφορά στο θέμα…)

proypologismos foreon koinonikis prostasias-oaed-oee-oek

 

 

 

 

 

 

 

ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ

ΕΣΟΔΑ: Προβλέπεται σημαντική μείωση των επιχορηγήσεων από τον τακτικό προϋπολογισμό (-840 εκατ. € την τετραετία 2013-2016)  και ελάχιστη αύξηση από ίδια έσοδα (+175εκατ. €) με άμεση συνέπεια τα έσοδα των νοσοκομείων να μειωθούν κατά 705εκατ. €

ΔΑΠΑΝΕΣ: Οι δαπάνες στο διάστημα 2013-2016 μειώνονται κατά 705εκατ. €, ακριβώς το ίδιο ποσό που αναμένεται να μειωθούν τα έσοδα (!), λόγως της μειώσης στις εξής επιμέρους δαπάνες:

  • προμήθειας ιατροφαρμακευτικού υλικού (595εκατ. €)
  • μισθοδοσίας προσωπικού (38εκατ. €)
  • υπηρεσίες (72εκατ. €)

Ο τομέας της υγείας είναι ιδιαίτερα ευαίσθητος και είναι σχεδόν βέβαιο οτι θα έχουμε περαιτέρω λήψη μέτρων για την “εξυγίανση” του.

Η επόμενη μέρα…

Τα πρόσθετα μέτρα του μεσοπρόθεσμου παρουσιάζονται ως αναγκαία για την αποφυγή της κατάρρευσης της χώρας και η ψήφιση τους ως καθοριστικής σημασίας για το μέλλον μας. Σύμφωνα με την τρικομματική κυβέρνηση, αν τα νέα μέτρα ψηφιστούν, ο κοινωνικός προϋπολογισμός θα έχει πλεόνασμα για κάθε έτος στην επόμενη 4ετία, ενώ αν δεν ψηφιστούν θα βυθιστούμε στα ελλείματα.

Η βουλή των Ελλήνων θα κληθεί να αποφασίσει τις επόμενες ώρες για το μεσοπρόθεσμο πλαίσιο δημοσιονομικής στρατηγικής και ήδη οι αντιδράσεις είναι πολλές. Ο καθένας αντιδρά για το δικό του λόγο και τα δικά του συμφέροντα. Ξαφνικά, κάποιοι προβάλουν το κοινό καλό και “μηδενίζουν” τα πάντα, προστατεύοντας παράλληλα προνομιούχες κοινωνικές ομάδες και τους εαυτούς τους. Κάποιοι άλλοι, κυριολεκτικά δεν προλαβαίνουν να “σηκώσουν κεφάλι” και αγωνίζονται καθημερινά για το μεροκάματο και την επιβίωση. Ενώ υπάρχουν και αρκετοί – δυστυχώς νεαρής ηλικίας – που είναι άνεργοι και στέλνουν βιογραφικά για να διεκδικήσουν ένα μισθό πείνας σε μια χώρα που ακόμα και τώρα δεν λέει να αλλάξει νοοτροπία – τουλάχιστον η πλειοψηφία. Τέλος, μια μεγάλη μερίδα ψάχνει μια σανίδα σωτηρίας στο εξωτερικό.

Η ελληνική κοινωνία δύσκολα θα αντέξει τα νέα μέτρα και δεν θα ανεχθεί να συνεχίζονται οι επιλεκτικές εξαιρέσεις συντεχνιών και άλλων προνομιούχων τάξεων. Μετά από τόσες περικόπές, υπάρχουν ειδικές κατηγορίες συμπολιτών μας που ακόμα απολαμβάνουν ιδιαίτερων προνομίων και παροχών. Είναι σωστό να στρέφομαστε ο ένας εναντίον στον άλλο ή μήπως να δούμε τι κάνουν οι πολιτικοί ηγέτες της χώρας;

που είναι τα διαρθρωτικά μέτρα και γιατί δεν “αγγίζουν” τους πάντες;; που είναι τα μέτρα ανάπτυξης που θα μας βγάλουν από το αδιέξοδο και την μιζέρια; τι μέτρα πήρανε οι βουλευτές μας για την αξιοποίηση του ανθρωπίνου δυναμικού της χώρας;; μέχρι πότε θα την πληρώνει ο μισθωτός και ο συνταξιούχος; πως περιμένουν με τέτοια ασυνέπεια και ασταθές φορολογικό περιβάλλον να γίνουν σοβαρές επενδύσεις;

Τα πράγματα είναι απλά: τα μέτρα είναι σκληρά αλλά μπορεί να είναι πράγματι αναγκαία, αρκεί να συνοδευτούν με άλλα αναπτυξιακά και διαρθρωτικά μέτρα και όχι γενικόλογες προβλέψεις και κυρίως να πάψουν οι διακρίσεις. Εφόσον μετά από τόση επεξεργασία και συζητήσεις το καλύτερο που έχεις να παρουσιάσεις είναι ένα πακέτο περικοπών χωρίς αντίστοιχα αντισταθμιστικά μέτρα, τότε είμαστε άξιοι της τύχης μας ως λαός.

που θα πάει κάποια στιγμή θα ξυπνήσουμε….έστω για τις νέες γενιές!

Δ.Λ.

 

 

 

 

 

One thought on “Οι επιπτώσεις στον κοινωνικό προϋπολογισμό από το Μεσοπρόθεσμο για το 2013-2016

  1. Pingback: Η απόφαση του Eurogroup της 27 Νοεμβρίου για την παροχή της δόσης των €43,7δις π

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *